Infohealth

Λαγοκέφαλος: Το επικίνδυνο ψάρι που εξαπλώνεται στις ελληνικές θάλασσες – Τι πρέπει να γνωρίζουμε

Οι εικόνες και οι αναφορές για τον λαγοκέφαλο στις ελληνικές θάλασσες πληθαίνουν τα τελευταία χρόνια, προκαλώντας ανησυχία τόσο στους λουόμενους όσο και στους ειδικούς. Το είδος, που έχει εγκατασταθεί πλέον μόνιμα στη Μεσόγειο, θεωρείται ένα από τα πιο επικίνδυνα ξενικά ψάρια που έχουν εμφανιστεί στις ελληνικές ακτές.

Αν και οι περισσότεροι τον συναντούν μόνο σε φωτογραφίες ή στα δίχτυα των ψαράδων, οι ειδικοί προειδοποιούν ότι απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή, καθώς πρόκειται για ένα τοξικό είδος που δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να καταναλωθεί.

Τι είναι ο λαγοκέφαλος;

Ο λαγοκέφαλος (Silver-cheeked toadfish – Lagocephalus sceleratus) είναι ένα τροπικό ψάρι που εισήλθε στη Μεσόγειο μέσω της Διώρυγας του Σουέζ. Οι υψηλότερες θερμοκρασίες των θαλασσών ευνόησαν την εξάπλωσή του και σήμερα συναντάται σε πολλές περιοχές της Ελλάδας, από την Κρήτη και τα Δωδεκάνησα έως το Αιγαίο και το Ιόνιο Πέλαγος.

Ξεχωρίζει από το επίμηκες σώμα του, το μεγάλο κεφάλι και τα ιδιαίτερα ισχυρά δόντια του που μοιάζουν με ράμφος.

Γιατί θεωρείται επικίνδυνος;

Ο βασικός κίνδυνος σχετίζεται με την παρουσία της τετροδοτοξίνης, μιας εξαιρετικά ισχυρής νευροτοξίνης που περιέχεται σε διάφορα όργανα του ψαριού. Η ουσία αυτή μπορεί να προκαλέσει σοβαρή δηλητηρίαση στον άνθρωπο και σε ορισμένες περιπτώσεις να αποβεί μοιραία.

Αυτό που καθιστά τον λαγοκέφαλο ακόμη πιο επικίνδυνο είναι ότι η τοξίνη δεν καταστρέφεται ούτε με το μαγείρεμα ούτε με την κατάψυξη. Για τον λόγο αυτό οι αρμόδιες αρχές επισημαίνουν ότι το ψάρι δεν πρέπει ποτέ να καταναλώνεται.

Παράλληλα, τα ισχυρά δόντια του μπορούν να προκαλέσουν σοβαρούς τραυματισμούς σε όποιον επιχειρήσει να το πιάσει απρόσεκτα.

Τι συστήνουν οι ειδικοί

Οι αρμόδιοι φορείς αλιείας και οι επιστήμονες συνιστούν:

Να μην καταναλώνεται ποτέ λαγοκέφαλος.
Να μην αγοράζονται ψάρια αμφίβολης προέλευσης.
Να αποφεύγεται η επαφή με το ψάρι, είτε ζωντανό είτε νεκρό.
Οι ψαράδες που τον αλιεύουν να ενημερώνουν τις αρμόδιες υπηρεσίες.
Οι λουόμενοι να μην επιχειρούν να τον αγγίξουν ή να τον απομακρύνουν μόνοι τους από την ακτή.

Υπάρχει λόγος ανησυχίας για τους λουόμενους;

Οι ειδικοί διευκρινίζουν ότι οι επιθέσεις σε ανθρώπους είναι σπάνιες. Ωστόσο, επειδή το ψάρι διαθέτει πολύ ισχυρή οδοντοστοιχία, η επαφή μαζί του μπορεί να οδηγήσει σε τραυματισμό.

Σε περίπτωση δαγκώματος, το τραύμα πρέπει να καθαριστεί άμεσα και να ζητηθεί ιατρική βοήθεια, ιδιαίτερα εάν η αιμορραγία είναι έντονη.

Η σημασία της ενημέρωσης

Η παρουσία του λαγοκέφαλου αποτελεί πλέον μια πραγματικότητα για τις ελληνικές θάλασσες. Η σωστή ενημέρωση των πολιτών είναι το σημαντικότερο μέτρο προστασίας. Η αναγνώριση του είδους, η αποφυγή κατανάλωσής του και η τήρηση των οδηγιών των αρμόδιων αρχών μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στην ασφάλεια των λουομένων και στην προστασία της δημόσιας υγείας.

Τι να θυμάστε: Αν δείτε λαγοκέφαλο, μην τον αγγίξετε και σε καμία περίπτωση μην τον καταναλώσετε. Η πρόληψη παραμένει η καλύτερη άμυνα απέναντι σε αυτόν τον ιδιαίτερο «επισκέπτη» των ελληνικών θαλασσών.