Infohealth

Blue Monday: Γιατί η σημερινή μέρα είναι η πιο καταθλιπτική του χρόνου

Αν η σημερινή Δευτέρα σάς βρίσκει πιο κουρασμένους ή ψυχολογικά πεσμένους από άλλες ημέρες, δεν είστε οι μόνοι. Σύμφωνα με όσα υποστηρίζουν ορισμένοι ψυχολόγοι, η τρίτη Δευτέρα του Ιανουαρίου –γνωστή ως «Blue Monday»– θεωρείται η πιο καταθλιπτική ημέρα του έτους για μεγάλο μέρος του δυτικού κόσμου.

Η ιδέα της Blue Monday αποδίδεται στον ψυχολόγο Dr Cliff Arnall, ο οποίος το 2005 παρουσίασε έναν μαθηματικό τύπο με στόχο να εντοπίσει τη «χειρότερη» ημέρα του χρόνου. Η εξίσωση δημιουργήθηκε στο πλαίσιο καμπάνιας ταξιδιωτικής εταιρείας και στόχευε –όπως αποδείχθηκε εκ των υστέρων– στην ενίσχυση των πωλήσεων διακοπών.

Στον συγκεκριμένο υπολογισμό συνδυάστηκαν παράγοντες όπως:

ο χειμωνιάτικος καιρός του Ιανουαρίου,
τα οικονομικά βάρη που αφήνουν πίσω τους οι γιορτές,
οι στόχοι που δεν επιτεύχθηκαν και
η απόσταση από τις επόμενες διακοπές.

Με βάση αυτά, ο Arnall κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η τρίτη Δευτέρα του Ιανουαρίου είναι η στιγμή που οι άνθρωποι αισθάνονται πιο απομακρυσμένοι από τις προσδοκίες και τα σχέδιά τους.

Η εξίσωση της… μελαγχολίας

O Cliff Arnall έλαβε υπόψη μια σειρά παραγόντων που πιθανόν να συμβάλλουν στην κακή διάθεση φτιάχνοντας την εξής εξίσωση:

[W + (D – d)] X TQ / M x Na

W = καιρός
D = χρέος
d = μηνιαίος μισθός
T = χρόνος από τα Χριστούγεννα
Q = χρόνος από την αποτυχία των αποφάσεων του νέου έτους
M = χαμηλά επίπεδα κινήτρων
Na = το αίσθημα της ανάγκης για δράση.

Ωστόσο, λίγα χρόνια αργότερα, ο ίδιος εμφανίστηκε πιο επιφυλακτικός. Σε συνέντευξή του το 2010 στην The Telegraph, κάλεσε το κοινό να μην παίρνει τη θεωρία κατά γράμμα και να αντιμετωπίζει την ημέρα με αισιοδοξία, απορρίπτοντας την υπερβολική σημασία που της αποδόθηκε.

Άλλοι ειδικοί δίνουν διαφορετικές εξηγήσεις για τη συναισθηματική πτώση μετά τις γιορτές. Η Βρετανίδα οικονομολόγος Jane Clack, ειδική σε θέματα χρέους, επισημαίνει ότι πολλοί καταναλωτές ξοδεύουν περισσότερα απ’ όσα αντέχουν την περίοδο των Χριστουγέννων, κυρίως μέσω πιστωτικών καρτών, και τον Ιανουάριο έρχονται αντιμέτωποι με τις οικονομικές συνέπειες.

Παράλληλα, η διατροφολόγος Alison Clark τονίζει ότι η αυξημένη κατανάλωση ζάχαρης και καφεΐνης –όχι μόνο μέσω καφέ αλλά και αναψυκτικών– μπορεί να προκαλέσει πονοκεφάλους, νευρικότητα και μεταπτώσεις στη διάθεση, ιδιαίτερα αυτή την περίοδο.

Παρόλα αυτά, η πλειονότητα της επιστημονικής κοινότητας συμφωνεί ότι ο τύπος της Blue Monday δεν έχει επιστημονική βάση. Πολλοί μαθηματικοί και ερευνητές τον κατατάσσουν στις ψευδοεπιστημονικές θεωρίες, επισημαίνοντας ότι δεν μπορεί να τεκμηριωθεί με αξιόπιστα δεδομένα.

«Blue Monday»: Σήμερα η πιο μελαγχολική μέρα του χρόνου

Για ποιο λόγο η σημερινή μέρα θεωρείται η πιο καταθλιπτική Δευτέρα και πώς καθιερώθηκε η «Blue Monday»;

Η πιο μελαγχολική Δευτέρα του χρόνου

Η σημερινή Δευτέρα, η τρίτη Δευτέρα του Ιανουαρίου θεωρείται η πιο μελαγχολική μέρα του χρόνου. Η κακή φήμη της Μπλου Μάντεϊ όπως την αποκαλούν οι αγγλοσάξωνες γεννήθηκε στο μυαλό ενός διαφημιστή, όμως ο Κλιφ Αρνάλ, ψυχολόγος στο πανεπιστήμιο του Κάρντιφ, ανέλαβε να δώσει στο θέμα επιστημονικό βάρος.

Τι σημαίνει και πώς προέκυψε η «Τσαγκαροδευτέρα»

Η φράση «Τσαγκαροδευτέρα» ακούγεται συχνά, κυρίως όταν η διάθεση για δουλειά τη Δευτέρα είναι μειωμένη. Συνήθως χρησιμοποιείται για να περιγράψει την πρώτη εργάσιμη ημέρα μετά από αργία ή διακοπές, όταν η επιστροφή στους ρυθμούς της καθημερινότητας γίνεται με καθυστέρηση ή απροθυμία.

Στη δημώδη ελληνική γλώσσα, ο όρος σημαίνει κυριολεκτικά τη «Δευτέρα του τσαγκάρη», δηλαδή του υποδηματοποιού. Η έκφραση καθιερώθηκε στα προπολεμικά χρόνια, όταν οι τσαγκάρηδες της Αθήνας, λόγω έλλειψης δουλειάς, συνήθιζαν να κρατούν τα καταστήματά τους κλειστά όχι μόνο την Κυριακή αλλά και τη Δευτέρα, δημιουργώντας έτσι μια άτυπη διήμερη αργία.

Με την πάροδο του χρόνου, η «Τσαγκαροδευτέρα» απέκτησε σκωπτική σημασία και άρχισε να χρησιμοποιείται για κάθε περίπτωση αδικαιολόγητης αργίας ή καθυστερημένης προσέλευσης στην εργασία. Εκφράσεις όπως «Τσαγκαροδευτέρα έχουμε σήμερα;» λέγονται ακόμη και σήμερα, διατηρώντας ζωντανό το λαϊκό τους χρώμα.

Συμπερασματικά, οι παροιμίες και οι λαϊκές εκφράσεις δεν είναι απλώς λόγια του παρελθόντος, αλλά φορείς γνώσης και μνήμης. Αποτελούν τον καθρέφτη της σκέψης, των αξιών και της καθημερινής ζωής των προγόνων μας και αξίζει να διατηρούνται και να μεταδίδονται στις επόμενες γενιές.