Πώς θα καταφέρεις να εμβολιαστείς όταν υποφέρεις από τρυπανοφοβία;

Μία από τις συχνότερες φοβίες που ταλαιπωρούν ενήλικους και παιδιά είναι η φοβία των ενέσεων ή αλλιώς η τρυπανοφοβία. Ιδιαίτερα, σήμερα, που ζούμε στην εποχή εμβολιασμών λόγω της πανδημίας του κορωνοϊού, δεν είναι λίγοι οι άνθρωποι που αγχώνονται τρομερά στην ιδέα του να εμβολιαστούν.  Σύμφωνα με νέα έρευνα του CDC, τις ενέσεις φοβάται το 25% των ενηλίκων, ενώ το 7% από αυτούς φοβούνται τόσο πολύ που αποφεύγουν να έχουν κάθε επαφή με…βελόνα..

Η φοβία τους αυτή καταλήγει πολλές φορές να είναι επικίνδυνη και για τους ίδιους, αλλά και για την δημόσια υγεία, καθώς αφενός μεν δεν εξετάζονται σχεδόν ποτέ, αφετέρου δε δεν εμβολιάζονται για ασθένειες άκρως μεταδοτικές.

Τι είναι όμως η τρυπανοφοβία;

Όπως όλες οι φοβίες είναι μία έντονη αγχώδης διαταραχή, ένας έντονος, παράλογος και επίμονος φόβος σε ορισμένες καταστάσεις, αντικείμενα, δραστηριότητες ή ανθρώπους. Το κύριο σύμπτωμα αυτής της διαταραχής είναι η υπερβολική επιθυμία να αποφευχθεί το φοβικό ερέθισμα, δηλαδή οι σύριγγες και η δυνατότητα λήψης ενέσεων.

Προσοχή! Μερικές φορές η φοβία αυτή μπορεί να συγχέεται με το φόβο αίματος (αιματοφóβια) ή τον φόβο αιχμηρών αντικειμένων (αιχμοφοβία).

Αιτίες τρυπανοφοβίας

Οι λόγοι μπορεί να οφείλονται σε μια αρνητική προσωπική εμπειρία – μια ανεπιτυχή ένεση, δυσκολία στην λήψη αίματος, η αγένεια του ιατρικού προσωπικού και οι χοντρές βελόνες. Στην περίπτωση αυτή, η εικόνα της σύριγγας σχετίζεται άμεσα με τον πόνο. Ωστόσο, το να φοβάσαι τον πόνο είναι γενικά ένας κανονικός αμυντικός μηχανισμός, μόνο στους τρυπανόφοβους αποκτά μη φυσιολογικές διαστάσεις. Παράλληλα, αυτή η φοβία πολλές φορές μπορεί να αναπτυχθεί μέσω μιας απλής παρατήρησης. Για παράδειγμα, όταν ένα παιδί βλέπει έναν ενήλικα να πανικοβάλεται τη στιγμή που έκανε μία ένεση.

Πώς θα μάθετε αν πάσχετε από τρυπανοφοφία;

Τα συμπτώματα διαφέρουν από άνθρωπο σε άνθρωπο, ωστόσο προβληματιστείτε αν τη θέα μιας βελόνας:

• Νιώθετε να ανεβάζετε παλμούς και καρδιακους ρυθμούς.
• Λιποθυμήσετε
• Νιώσετε ένα παράλογα έντονο άγχος και ξαφνικά δεν μπορείτε να αναπνεύσετε
• Πάθετε κρίση πανικού
• Προσπαθείτε να αποφύγετε οποιασδήποτε κατάσταση που εμπεριέχει ένεση

Θεραπεία

• Με ορθολογισμό. Αν σκεφτείτε λογικά, μπορείτε και μόνοι σας να ξεπεράσετε τον παράλογο αυτό φόβο σας. Μην κοροιδευόμαστε, μία βελόνα δεν μπορεί να σας κάνει τόσο πια κακό.
• Ψυχοθεραπεία. Αν ωστόσο οι βελόνες κάνουν τη ζωή σας δύσκολη και θέτουν σε κίνδυνο και τη δική σας υγεία και τη δημόσια, τότε καλό είναι να απευθυνθείτε σε κάποιον ειδικό. Κακά τα ψέματα, οι εξετάσεις αίματος και τα εμβόλια μάς «ακολουθουν» σ΄όλη μας τη ζωή.
• Εκτός από την ψυχοθεραπεία μπορεί να εφαρμοστεί φαρμακευτική αγωγή – Τα αντικαταθλιπτικά συνταγογραφούνται για την ανακούφιση των συμπτωμάτων άγχους και κατάθλιψης. Αν έχετε παρατηρήσει σημάδια φόβου για ενέσεις σε ένα παιδί, δεν πρέπει να τα αγνοήσετε και να περιμένετε έως ότου το παιδί «ξεπεράσει τους φόβους». Ζητήστε βοήθεια από έναν ψυχολόγο.