Εγγύηση ενοικίου: Πότε ο ιδιοκτήτης μπορεί να μην την επιστρέψει

Η επιστροφή της εγγύησης είναι ένα από τα ζητήματα που προκαλούν τις περισσότερες διαφωνίες ανάμεσα σε ενοικιαστές και ιδιοκτήτες. Ωστόσο, η νομοθεσία κάνει σαφή διάκριση ανάμεσα στη φυσιολογική φθορά που προκαλείται από την καθημερινή χρήση ενός ακινήτου και στις ζημιές για τις οποίες ευθύνεται ο ενοικιαστής.

Σύμφωνα με τις διευκρινίσεις της Ένωσης Εργαζομένων Καταναλωτών Ελλάδας (ΕΕΚΕ), ο εκμισθωτής δικαιούται να ζητήσει αποζημίωση όταν, μετά την αποχώρηση του μισθωτή, διαπιστώνονται φθορές που υπερβαίνουν τη συνήθη χρήση του ακινήτου.

Ποιες φθορές θεωρούνται φυσιολογικές

Η καθημερινή χρήση ενός σπιτιού αναπόφευκτα αφήνει κάποια σημάδια, τα οποία δεν μπορούν να χρεωθούν στον ενοικιαστή.

Στις φυσιολογικές φθορές περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων:

• το ξεθώριασμα των τοίχων με το πέρασμα του χρόνου,
• μικρές γρατζουνιές σε πατώματα ή πλακάκια,
• η φυσιολογική φθορά σε πόρτες, παράθυρα και είδη υγιεινής λόγω χρήσης,
• μικρές αλλοιώσεις που οφείλονται αποκλειστικά στην παλαιότητα του ακινήτου.

Σε αυτές τις περιπτώσεις, ο ιδιοκτήτης δεν μπορεί να παρακρατήσει την εγγύηση επικαλούμενος ζημιές.

Πότε ευθύνεται ο ενοικιαστής

Διαφορετική είναι η περίπτωση όταν οι φθορές προκλήθηκαν από αμέλεια, κακή χρήση ή αυθαίρετες παρεμβάσεις.

Ενδεικτικά, ο ενοικιαστής μπορεί να θεωρηθεί υπεύθυνος όταν υπάρχουν:

• σπασμένα πλακάκια ή κατεστραμμένα κουφώματα,
• μεγάλες τρύπες ή σοβαρές ζημιές στους τοίχους,
• εκτεταμένη μούχλα που δημιουργήθηκε λόγω κακού αερισμού ή πλημμελούς χρήσης του ακινήτου,
• ζημιές από πλημμύρα που οφείλονται σε λανθασμένη χρήση ηλεκτρικών συσκευών, όπως το πλυντήριο,
• δομικές αλλαγές ή παρεμβάσεις χωρίς την έγκριση του ιδιοκτήτη, όπως γκρέμισμα τοίχου ή ακατάλληλο βάψιμο.

Σε αυτές τις περιπτώσεις, ο ιδιοκτήτης μπορεί να αξιώσει αποζημίωση για την αποκατάσταση των ζημιών.

Μπορεί να κρατήσει την εγγύηση;

Η εγγύηση του ενοικίου μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να καλύψει το κόστος των απαραίτητων επισκευών, εφόσον αποδεικνύεται ότι οι ζημιές οφείλονται στον ενοικιαστή.

Εάν όμως η αποκατάσταση κοστίζει περισσότερο από το ποσό της εγγύησης, ο ιδιοκτήτης έχει το δικαίωμα να διεκδικήσει το υπόλοιπο ποσό από τον πρώην μισθωτή.

Για να είναι νόμιμη η αξίωση αποζημίωσης, είναι σημαντικό να υπάρχουν αποδείξεις για την κατάσταση στην οποία παραδόθηκε το ακίνητο. Για τον λόγο αυτό συνιστάται η καταγραφή των ζημιών με φωτογραφίες ή βίντεο, καθώς και, όπου χρειάζεται, η σύνταξη τεχνικής έκθεσης από αρμόδιο επαγγελματία.

Πότε μπορεί να σταλεί εξώδικο

Αν ο ενοικιαστής αρνηθεί να καλύψει το κόστος των ζημιών, ο ιδιοκτήτης μπορεί αρχικά να ζητήσει την καταβολή του ποσού εξωδικαστικά.

Εφόσον δεν υπάρξει συμφωνία, μπορεί να προχωρήσει στην αποστολή εξωδίκου και, εφόσον αυτό δεν αποδώσει, να καταθέσει αγωγή αποζημίωσης ενώπιον των αρμόδιων δικαστηρίων.

Πώς αποφεύγονται οι διαφωνίες

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι πολλές διαμάχες μπορούν να αποφευχθούν αν, πριν από την έναρξη της μίσθωσης, καταγραφεί αναλυτικά η κατάσταση του ακινήτου με φωτογραφίες ή σχετικό πρωτόκολλο παράδοσης.

Παράλληλα, είναι σημαντικό το μισθωτήριο να περιλαμβάνει σαφείς όρους σχετικά με την κατάσταση στην οποία πρέπει να επιστραφεί το ακίνητο, ενώ η εγγύηση καλό είναι να επιστρέφεται μόνο μετά τον τελικό έλεγχο του σπιτιού και τη διαπίστωση ότι δεν υπάρχουν ζημιές πέρα από τη φυσιολογική φθορά.