Δύο στους τρεις ηλικιωμένους νεκροί από τον καύσωνα

Το φετινό καλοκαίρι κατέγραψε έναν θλιβερό απολογισμό: 16.500 άνθρωποι στην Ευρώπη έχασαν τη ζωή τους εξαιτίας της ακραίας ζέστης, αποτέλεσμα της ανθρωπογενούς κλιματικής αλλαγής. Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη, από τους 24.400 συνολικούς θανάτους που σημειώθηκαν μεταξύ Ιουνίου και Αυγούστου, τα δύο τρίτα αποδίδονται άμεσα στις υψηλές θερμοκρασίες που προκάλεσαν τα αέρια του θερμοκηπίου.

Η ανάλυση, που βασίστηκε σε δεδομένα από 854 μεγάλες πόλεις, έδειξε πως οι θερμοκρασίες ήταν κατά μέσο όρο 2,2°C υψηλότερες σε σχέση με έναν κόσμο χωρίς κλιματική αλλαγή. Οι επιστήμονες είναι κατηγορηματικοί: η αλυσίδα που συνδέει την καύση ορυκτών καυσίμων με τη θνησιμότητα από θερμότητα είναι πλέον αδιαμφισβήτητη.

Οι πιο ευάλωτοι στον καύσωνα

Το 85% των θυμάτων ήταν άνω των 65 ετών, ενώ το 41% ξεπερνούσε τα 85. Οι περισσότεροι πέθαναν μέσα στα ίδια τους τα σπίτια ή σε νοσοκομεία, χωρίς να μπορούν να προστατευτούν από τις εξοντωτικές θερμοκρασίες. «Η θερμότητα σπάνια αναφέρεται στα πιστοποιητικά θανάτου», σημειώνει ο επιδημιολόγος Γαρυφάλλος Κωνσταντινουδής, υπογραμμίζοντας πόσο υποτιμημένος είναι αυτός ο κίνδυνος.

Πίσω από τους αριθμούς, ανθρώπινες ιστορίες

Οι στατιστικές κρύβουν δραματικές αφηγήσεις. Ο 77χρονος Μανουέλ Αρίθα Σεράνο από την Ισπανία κατέρρευσε σε έναν απλό περίπατο, όταν η θερμοκρασία στην Κόρδοβα έφτασε τους 45°C. Στην Ιταλία, ο 47χρονος Μπραΐμ Αΐτ Ελ Χατζάμ, πατέρας τεσσάρων παιδιών, πέθανε εν ώρα εργασίας σε εργοτάξιο, λίγες ημέρες πριν τεθεί σε ισχύ διάταξη που θα απαγόρευε την εξωτερική εργασία τις ώρες αιχμής.

Οι πόλεις δεν είναι έτοιμες

Αν και οι ευρωπαϊκές κοινωνίες είναι καλύτερα προετοιμασμένες σε σχέση με το 2003, όταν ένας καύσωνας στοίχισε 70.000 ζωές, το σύστημα υγείας παραμένει ανεπαρκές μπροστά στην κλιματική πραγματικότητα. Η γήρανση του πληθυσμού, η έλλειψη πράσινων χώρων, οι ανεπαρκείς υποδομές δροσισμού και η θερμική νησίδα των πόλεων μετατρέπουν τα αστικά κέντρα σε παγίδες θανάτου.

Οι ειδικοί επισημαίνουν την ανάγκη για:

οργανωμένα σχέδια δράσης σε περιόδους καύσωνα

περισσότερους δημόσιους χώρους πρασίνου

κλιματισμό σε γηροκομεία και ευάλωτες δομές

στοχευμένες πολιτικές προστασίας για τις πιο ευπαθείς ομάδες

Ένα σαφές μήνυμα

Η έρευνα καταλήγει σε μια προειδοποίηση που δεν μπορεί να αγνοηθεί: καμία ευρωπαϊκή πόλη δεν είναι πραγματικά ασφαλής από τους φονικούς καύσωνες. Η μόνη ουσιαστική λύση είναι η ταχεία απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα και η άμεση προσαρμογή των κοινωνιών μας στη νέα κλιματική πραγματικότητα.

Με πληροφορίες από Guardian