Αγγελική Κοντού: Η Νόρα του “Κουκλόσπιτου” εξηγεί στο Infowoman.gr γιατί θαυμάζουμε την ηρωίδα του Ίψεν, 1,5 αιώνα μετά

αγγελική-κοντού-η-νόρα-του-κουκλόσπι

Η εμβληματική Νόρα είναι το διαχρονικό σύμβολο της γυναίκας που αγωνίζεται να βρει τον εαυτό της ανάμεσα στους πολλαπλούς και συχνά αντιφατικούς ρόλους που της επιβάλλονται. Ο Πέτρος Νάκος ξαναστήνει στο θέατρο Altera Pars ένα «Κουκλόσπιτο», τόσο οικείο και γνώριμο σήμερα, σχεδόν ενάμιση αιώνα μετά την αρχική του θεμελίωση, που σε κάνει να αναρωτιέσαι αν ο κόσμος έχει –επί της ουσίας– αλλάξει. Κι όμως, από την εποχή που γέννησε το έργο, οι νόμοι, η κοινωνία, η καθημερινότητα ακόμη και οι ιδέες των ανθρώπων άλλαξαν κατά πολύ.

Τα συναισθήματα όμως; Πόσο έχουν αλλάξει άραγε τα συναισθήματα μας ενάμιση αιώνα τώρα;

Το αίσθημα χρέους της γυναίκας να προσφέρει ανιδιοτελώς και άνευ όρων τον εαυτό της στην οικογένεια. H αίσθηση ιδιοκτησίας και ελέγχου του άντρα συζύγου – προστάτη απέναντι στη γυναίκα σύζυγο-ερωμένη. Η γυναικεία “ανασφάλεια” που συχνά “δικαιολογεί” την ανδρική τάση για προστασία και επιβολή. Πόσο μακρινά και ξεπερασμένα είναι για τη σύγχρονη κοινωνία μας;

Η στατιστική των γυναικοκτονιών αποδεικνύει δυστυχώς, πως τα τοξικά συναισθήματα στις σχέσεις των φύλων και την οικογένεια παραμένουν ισχυρά μέσα μας λες κι έχουν εγγραφεί σ’ ένα γονίδιο που μεταφέρεται σχεδόν αναλλοίωτο από γενιά σε γενιά.

Εμείς με αφορμή την παράσταση, μιλήσαμε με τη “Νόρα”, την Αγγελική Κοντού και είχαμε μια ενδιαφέρουσα κουβέντα για την έμφυλη βία, τις έμφυλες ανισότητες, τις γυναίκες που αγωνίζονται ανάμεσα σε πολλαπλούς και αντιφατικούς ρόλους, αλλά και για τις σχέσεις.

«Νόρα: Το σπίτι της κούκλας» στο θέατρο Altera Pars - Ειδική προσφορά για την Παγκόσμια Ημέρα Γυναίκας

Διαβάζω στο σημείωμα για τη Νόρα που ενσαρκώνετε πως είναι το διαχρονικό σύμβολο της γυναίκας που αγωνίζεται να βρει τον εαυτό της ανάμεσα στους πολλαπλούς και συχνά αντιφατικούς ρόλους που της επιβάλλονται. Πείτε μας λίγα πράγματα για την ηρωίδα σας;

Η Νόρα είναι ένας περίπλοκος και πολύ γοητευτικός χαρακτήρας. Δεν είναι μια ηρωίδα πρότυπο ωστόσο, έχει αρκετές σκοτεινές πτυχές, όπως και στοιχεία που προσωπικά εγώ τα θεωρώ αντιπαθητικά για έναν άνθρωπο. Είναι χειριστική, επιρρεπής στο ψέμα, επιπόλαιη και εγωκεντρική. Τα στοιχεία όμως αυτά, δεν είναι ακριβώς δομικά του χαρακτήρας της, αλλά επίκτητα, χαρακτηριστικά που αναγκάστηκε να αναπτύξει προκειμένου να επιβιώσει σε μια εποχή πολύ δύσκολη για τις γυναίκες με πολύ αυστηρά δομημένους ρόλους και απαιτήσεις. Το γεγονός ότι μια τέτοια προσωπικότητα στο τέλος του έργου, κάνει την προσωπική της επανάσταση αποκηρύσσοντας ουσιαστικά τον ίδιο της τον εαυτό και τη ζωή της, της προσδίδει ηρωικές διαστάσεις και μας κάνει να τη θαυμάζουμε – ίσως ακόμη και να τη ζηλεύουμε – ενάμιση αιώνα μετά.

Τι είναι αυτό που θαυμάζετε περισσότερο σε εκείνη; Έχετε κοινά στοιχεία με τη Νόρα;

Δεν μπορώ να πω ότι έχω κοινά στοιχεία με τη Νόρα, έχω όμως – όπως όλοι μας – κοινά συναισθήματα. Η Νόρα στην πορεία του έργου περνά από μια παλέτα συναισθημάτων, γνώριμα σε όλους: από το ζενίθ της χαράς της στο ναδίρ της προδοσίας και της απελπισίας. Zαλισμένη, μπερδεμένη, σαστισμένη βλέπει τον κόσμο της να καταρρέει και τότε παίρνει τη μεγάλη απόφαση: να αλλάξει, πρώτα η ίδια και μετά η ζωή της. Αυτή η αλλαγή δε συνεπάγεται μια καλύτερη ή ευκολότερη ζωή για εκείνη, τουναντίον η επόμενη μέρα της “επανάστασης” για τη Νόρα προβλέπεται δύσκολη, επίπονη, αβέβαιη. Είναι όμως μια μέρα πιο αληθινή, μια μέρα με περισσότερη αυτογνωσία και λιγότερες αυταπάτες. Αυτή η απόφαση νομίζω είναι άξια θαυμασμού.

%ce%b1%ce%b3%ce%b3%ce%b5%ce%bb%ce%b9%ce%ba%ce%ae-%ce%ba%ce%bf%ce%bd%cf%84%ce%bf%cf%8d-%ce%b7-%ce%bd%cf%8c%cf%81%ce%b1-%cf%84%ce%bf%cf%85-%ce%ba%ce%bf%cf%85%ce%ba%ce%bb%cf%8c%cf%83%cf%80%ce%b90

Το γεγονός ότι το “Κουκλοσπιτο” του Ίψεν γράφτηκε πριν 150 χρόνια, αλλά υπάρχουν αρκετά κοινά σημεία του τότε με το τώρα, κυρίως ως προς την αντιμετώπιση και τη θέση της γυναίκας. Τελικά, ο κόσμος έχει αλλάξει; Οι άνθρωποι έχουν αλλάξει ή παραμένουν κολλημένοι σε στερεότυπα και δόγματα;

Η θέση της γυναίκας έχει αλλάξει άρδην στο θεσμικό πλαίσιο και σε πολύ μεγάλο βαθμό στο κοινωνικοπολιτικό και αυτό ήταν το συλλογικό προχώρημα που κάναμε χάρη στα φεμινιστικά κινήματα του 19ου και 20ού αιώνα. Αυτό που δεν αλλάζει τόσο γρήγορα, όσο οι νόμοι και η πολιτική, είναι τα συναισθήματα. Η ιδεολογία που διαμόρφωσε τα έμφυλα στερεότυπα στο 19ο αιώνα διαμόρφωσε εν πολλοίς και τη βίωση του εαυτού και της σχέσης με το άλλο φύλο και τελικά διέπλασε συναισθήματα τα οποία μεταφέρονται διαγενεακά. Άρα οι άνθρωποι σήμερα αδυνατούν να αντιληφθούν ότι αυτό που βιώνουν ως φυσική συνθήκη είναι επί της ουσίας κοινωνικό κατασκεύασμα κι έτσι πολύ συχνά ακόμη και ασυναίσθητα συνεχίζουν να το αναπαράγουν.

Διαβάζω επίσης στο σημείωμα: “Η στατιστική των γυναικοκτονιών αποδεικνύει δυστυχώς, πως τα τοξικά συναισθήματα στις σχέσεις των φύλων και την οικογένεια παραμένουν ισχυρά μέσα μας λες κι έχουν εγγραφεί σ’ ένα γονίδιο που μεταφέρεται σχεδόν αναλλοίωτο από γενιά σε γενιά.” Πιστεύετε πως όλη αυτή η τοξικότητα είναι θέμα… γονιδίων; Από που πηγάζει;

Δεν είναι “βιολογικό” το θέμα, αν και η ψυχολογία μπορεί να απαντήσει στο πως μεταβιβάζονται συγκεκριμένα συναισθήματα από τους γονείς στα παιδιά. Η τοξικότητα πηγάζει ακριβώς από τις καταγραφές των έμφυλων στερεοτύπων είτε στο συνειδητό, είτε ακόμη και στο υποσυνείδητο των ανθρώπων. Το αίσθημα ελέγχου της γυναικείας σεξουαλικότητας από τον άνδρα σύντροφο, που επιπλέον βιώνει αυτόν τον έλεγχο ως αυτονόητο φυσικό του δικαίωμα – επειδή η “γυναίκα του” του ανήκει- είναι μια κατάσταση που βρίσκεται πολύ συχνά πίσω από φαινόμενα των γυναικοκτονιών. Όταν κάτι σου ανήκει, μπορείς να το κάνεις ό,τι θέλεις ακόμη και να το καταστρέψεις όταν δεν σε ικανοποιεί πια.

%ce%b1%ce%b3%ce%b3%ce%b5%ce%bb%ce%b9%ce%ba%ce%ae-%ce%ba%ce%bf%ce%bd%cf%84%ce%bf%cf%8d-%ce%b7-%ce%bd%cf%8c%cf%81%ce%b1-%cf%84%ce%bf%cf%85-%ce%ba%ce%bf%cf%85%ce%ba%ce%bb%cf%8c%cf%83%cf%80%ce%b92

Είναι δύσκολο να πετύχει σήμερα μία σχέση; Να χτιστεί σε γερά θεμέλια;

Έχω την αίσθηση πως ανέκαθεν οι διαπροσωπικές σχέσεις ήταν δύσκολες. Το βαθύτερο μήνυμα στο συγκεκριμένο έργο του Ίψεν είναι ακριβώς αυτό, το ότι δηλαδή αποτελεί μεγάλη πρόσκληση για τους ανθρώπους όλων των εποχών να “ενωθούν” πραγματικά, να επικοινωνήσουν σε βάθος, να αποδεχτούν τον εαυτό τους και τον άλλον και να κάνουν αμοιβαίες υποχωρήσεις προκειμένου να συνυπάρξουν σε λειτουργικές και ουσιαστικές σχέσεις.

Εσείς έχετε βρεθεί ποτέ σε μία τοξική σχέση; Ή σε μία σχέση που αποδείχθηκε πως δεν ήταν αυτό που εσείς πιστεύατε;

Όχι σε τοξική δεν έχω βρεθεί, σε δυσλειτουργικές ή ασύμβατες ναι. Το πρόβλημα είναι ότι πολλές φορές είναι δύσκολο να σταθείς εξεταστικά και κριτικά απέναντι σε αυτό που βιώνεις γιατί είσαι μέσα σε αυτό και δεν έχεις καθαρή οπτική. Όπως συμβαίνει και στο Κουκλόσπιτο, συνήθως χρειάζεται να μεσολαβήσει ένας εξωγενής παράγοντας, κάποιο γεγονός που λειτουργεί αφυπνιστικά και καταλυτικά αναγκάζοντας μας να δούμε τα πράγματα “αλλιώς”.

Πώς είναι να είσαι ηθοποιός στην Ελλάδα; Επειδή τον τελευταίο καιρό έχει προκύψει το σοβαρό θέμα με το Προεδρικό Διάταγμα και την υποβάθμιση των πτυχίων, αλλά και τα χρόνια προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι καλλιτέχνες και καμία κυβέρνηση μέχρι τώρα δεν μερίμνησε να επιλύσει επί της ουσίας.

Είναι απείρως δύσκολο, έως και ανέφικτο να βιοποριστεί κανείς δουλεύοντας αποκλειστικά ως ηθοποιός. Το προεδρικό διάταγμα είναι μεγάλο πλήγμα σ’ ένα κλάδο που μετρά ήδη πολλαπλά τραύματα και επί της ουσίας αποτελεί την επισημοποίηση της υποτίμησης ( ηθικής, οικονομικής και επαγγελματικής) του κλάδου μας. Αλλά ακόμη και με την απόσυρσή του, ακόμη και με την ίδρυση του Πανεπιστημίου Τεχνών που ευαγγελίζεται η τωρινή κυβέρνηση, τα μεγάλα προβλήματά μας δεν θα λυθούν.

Το μείζον πρόβλημά του χώρου είναι ο πληθωρισμός σε συνδυασμό με την έλλειψη αντικειμενικής αξιολόγησης και αξιοκρατίας. Για τον πληθωρισμό στο επάγγελμα την ευθύνη έχουν τόσο οι δραματικές σχολές, που στην πλειονότητα τους λειτουργούν με όρους ιδιωτικής επιχείρησης και όχι εκπαιδευτικών ιδρυμάτων, όσο και το ΥΠΠΟΑ που υποτίθεται πως τις εποπτεύει, αλλά δεν ασκεί ποτέ κανένα έλεγχο. Το θέμα της αξιοκρατίας είναι αρκετά περίπλοκο, αλλά η προσωπική μου γνώμη είναι πως η τέχνη δεν είναι κάτι καθόλα υποκειμενικό, έχει αυστηρούς κανόνες, έχει κώδικες και κυρίως έχει τεχνικές και μεθόδους, συνεπώς έχει και αντικειμενικά κριτήρια αξιολόγησης. Αυτό πολύ συχνά μας αρέσει να το παραβλέπουμε τόσο οι καλλιτέχνες – γιατί δεν μας πολυαρέσει η κριτική – όσο και η κοινωνία ευρύτερα – που αρέσκεται να έχει άποψη χωρίς να έχει σχετική γνώση-.

Η ταυτότητα της παράστασης

«Νόρα: Το σπίτι της κούκλας»

Συγγραφέας: H. Ibsen

Μετάφραση-Σκηνοθεσία: Πέτρος Νάκος

Σκηνικά: Ohm David

Κοστούμια: Δέσποινα Χειμώνα

Σχεδιασμός Φωτισμών: Πέτρος Νάκος

Μουσική επιμέλεια: Αγγελική Κοντού – Πέτρος Νάκος

Επιμέλεια Κίνησης: Ελβίρα Μπαρτζώκα

Δραματουργική επεξεργασία: Mίνα Χειμώνα

Επεξεργασία ήχων: Iωσήφ Τοπαλιάν

Βοηθός Παραγωγής: Διονύσης Μανιώτης

Κομμώσεις: Κωνσταντίνος Σαββάκης

Φωτογραφίες: Ελπίδα Μουμουλίδου

Trailer: Στέφανος Κοσμίδης

Γραφιστική επιμέλεια: Γιώργος Παπαδόπουλος

Επικοινωνία: Ράνια Παπαδοπούλου

Παίζουν οι:

Νόρα: Αγγελική Κοντού

Τόρβαλντ Χέλμερ: Πέτρος Νάκος

Χριστίνα Λίντε: Άντα Κουγιά

Νιλς Κρόγκσταντ (διπλή διανομή): Δημήτρης Δρακόπουλος, Σάκης Σιούτης

Γιατρός Ρανκ: Δημήτρης Αγοράς

Άννα: Σοφία Παναγιωτάκη

Πληροφορίες

Ημέρες και ώρες παραστάσεων

Σάββατο στις 21.00

Κυριακή στις 20.00

Διάρκεια Παράστασης: 120’

Παραστάσεις έως 2 Απριλίου 2023

Εισιτήρια

Τιμές Εισιτηρίων: 16 ευρώ (κανονικό), 12 ευρώ (φοιτητικό), 10 ευρώ (ομαδικά, άνω των 10 ατόμων), 8 ευρώ (ΑΜΕΑ/Ανέργων/Ατέλειες)

Προπώληση: viva.gr

Κρατήσεις θέσεων γίνονται και στο ταμείο του θεάτρου: τηλ. 210 34 10 011

Θέατρο Altera Pars

Mεγ. Αλεξάνδρου 123, Κεραμεικός

Τ. 2103410011

Διαβάστε επίσης

Ο Μάριος Τζανακάκης στο Infowoman.gr: “Τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει σημαντικά βήματα στην υιοθεσία αδέσποτων ζώων”

Ο Παντελής Καναράκης μιλά στο Infowoman.gr: “Έχω περάσει πολύ όμορφα, από τα παιδικά μου χρόνια μέχρι σήμερα”

Σχετικά Άρθρα
Η Μάγδα Μαυρογιάννη αποκαλύπτει στο Infowoman.gr άγνωστες πτυχές της σχέσης της Μαρίας Καλλάς με την αδελφή της, Τζάκυ Καλογεροπούλου
Η Μάγδα Μαυρογιάννη αποκαλύπτει στο Infowoman.gr άγνωστες πτυχές της σχέσης της Μαρίας Καλλάς με την αδελφή της, Τζάκυ Καλογεροπούλου
Η Ελπίδα Τοπάλογλου στο Infowoman.gr: "Αν οι ιθύνοντες ξεχνούν ότι οι ζωές μας μετράνε, θα πρέπει να τους το θυμίσουμε εμείς"
Η Ελπίδα Τοπάλογλου στο Infowoman.gr: “Αν οι ιθύνοντες ξεχνούν ότι οι ζωές μας μετράνε, θα πρέπει να τους το θυμίσουμε εμείς”
Η Αλεξάνδρα Βουτζουράκη μιλά στο Infowoman.gr για την αλήθεια πίσω από τον Πειρασμό του Ξενόπουλου
Η Αλεξάνδρα Βουτζουράκη μιλά στο Infowoman.gr για την αλήθεια πίσω από τον Πειρασμό του Ξενόπουλου
Ο Μάριος Τζανακάκης στο Infowoman.gr: "Τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει σημαντικά βήματα στην υιοθεσία αδέσποτων ζώων"
Ο Μάριος Τζανακάκης στο Infowoman.gr: “Τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει σημαντικά βήματα στην υιοθεσία αδέσποτων ζώων”
Ο Παντελής Καναράκης μιλά στο Infowoman.gr: "Έχω περάσει πολύ όμορφα από τα παιδικά μου χρόνια μέχρι σήμερα"
Ο Παντελής Καναράκης μιλά στο Infowoman.gr: “Έχω περάσει πολύ όμορφα, από τα παιδικά μου χρόνια μέχρι σήμερα”
Η Αλίκη Στενού μιλάει στο Infowoman.gr: "Ο σημερινός κόσμος κυβερνάται από το κεφάλαιο"
Η Αλίκη Στενού μιλάει στο Infowoman.gr: “Ο σημερινός κόσμος κυβερνάται από το κεφάλαιο”

Ακολουθήστε μας στο Google News
και ενημερωθείτε πρώτοι για τα νέα άρθρα του