Μετά από την ενθουσιώδη υποδοχή της παράστασης από κοινό και κριτικούς, «Τα πικρά δάκρυα της Πέτρα Φον Καντ» σε διασκευή και σκηνοθεσία της Έφης Ρευματά, επιστρέφουν από τις 11 Οκτωβρίου και για λίγες παραστάσεις, στη σκηνή του Θεάτρου ΕΛΕΡ.
Τον ομώνυμο ρόλο ερμηνεύει η Βίκυ Βολιώτη, μαζί της: η Κατερίνα Αγγελίτσα και ο Αντώνης Καρναβάς.
Το αριστούργημα του Ράινερ Βέρνερ Φασμπίντερ, παρουσιάζεται μέσα από μια διαφορετική οπτική, με τρεις ηθοποιούς επί σκηνής και τα κουστούμια της Λουκίας, σε πρώτο πλάνο.
Η σκηνοθέτις της παράστασης Έφη Ρευματά μιλά στο Infowoman.gr για το διαχρονικό μεγαλείο του Φασμπίντερ, τον έρωτα ως μορφή εξουσίας, ενώ αποκαλύπτει πώς είναι να είσαι γυναίκα στη σκηνοθετική καρέκλα εν έτει 2024.
Κ. Ρευματά, υπογράφετε τη διασκευή, τη μετάφραση και τη σκηνοθεσία της παράστασης του αριστουργήματος του Ράινερ Βέρνερ Φασμπίντερ. Τι ήταν αυτό που σας εξίταρε σε αυτό;
Ο ίδιος ο δημιουργός: Είναι μοναχικός και ιδιόμορφος και η ιδιομορφία του είναι η καθημερινότητα του, που την περιβάλλει μια ξεχωριστή ευαισθησία. Ξεκίνησε από το θέατρο, άλλωστε και «Τα πικρά δάκρυα της Πέτρας φον Καντ» υπήρξε πρώτα θεατρικό έργο και μετά το κινηματογράφησε με τον δικό του μοναδικό τρόπο. Ο ίδιος λέει πώς στο θέατρο έμαθε πολλά πράγματα και κυρίως πώς να διηγείται μια ιστορία με έναν καινούργιο τρόπο.
Το έργο: Μια ερωτική ιστορία ανάμεσα σε δύο γυναίκες που μέσα απ’ αυτήν θίγει θέματα εξουσίας και μοναξιάς, Η εξουσία του έρωτα, που ο Φασμπίντερ τη σκιαγραφεί μέσα από τον εσωτερικό πόλεμο δύο γυναικών, που με πρόσχημα τον έρωτα προσπαθούν να κυριαρχήσουν η μία πάνω στην άλλη.
Η ταύτιση του δημιουργού με το έργο του: Ο ίδιος έλεγε: «Κάθε σκηνοθέτης ασχολείται με ένα και μόνο θέμα και γυρίζει την ίδια ταινία ξανά και ξανά. Το δικό μου είναι η εκμετάλλευση των συναισθημάτων, όποιος και αν είναι ο δυνάστης. Δεν τελειώνει ποτέ η εκμετάλλευση. Ο ένας άνθρωπος μπορεί να καταστρέψει τον άλλο.» Ο Φασμπίντερ έπαιρνε απλές, καθημερινές ιστορίες, που όμως αναδεικνύουν μεγάλα κοινωνικά προβλήματα, προσθέτοντας αυτοβιογραφικά στοιχεία.
Η Λουκία: Η παράσταση δεν θα μπορούσε να γίνει έτσι όπως την είχα οραματιστεί αν δεν υπήρχαν τα κοστούμια της Λουκίας, για έναν πολύ βασικό λόγο: Η Πέτρα είναι πραγματικά μια καταξιωμένη σχεδιάστρια μόδας με πολύ ταλέντο σε αυτό που κάνει. Οπότε θα έπρεπε η δουλειά της να δεσπόζει στη σκηνή -όπως ακριβώς δεσπόζουν τα ρούχα της Λουκίας, τα οποία δειγματίζουν όλη την ώρα πάνω στη σκηνή – στο ατελιέ της Πέτρα, οι ηθοποιοί ντύνονται και γδύνονται επί σκηνής και αυτό βοηθάει να γίνει πιο οδυνηρή η κατάρρευση μιας δυναμικής και πετυχημένης γυναίκας όπως η Πέτρα φον Καντ. Το όνομα της Λουκίας είναι συνυφασμένο με τον ορισμό της υψηλής ραπτικής, οπότε η επιλογή της συγκεκριμένης κορυφαίας σχεδιάστριας ήταν η ιδανική για να μεταφέρει το μήνυμα του έργου.
Υπάρχει κάποιο σημείο με το οποίο ταυτιστήκατε λίγο παραπάνω σε αυτό το έργο;
«Ο άνθρωπος είναι ένα κτήνος. Στο τέλος τα αντέχει όλα.» Είναι μια φράση που λέει η Πέτρα, όταν αισθάνεται πώς η ζωή της χαμογελάει ξανά. Είναι μια φράση με διφορούμενη σημασία, που τη σκέφτομαι πάντα με θετικό πρόσημο, όταν τα πράγματα δυσκολεύουν.
Στη σκηνή εμφανίζονται τρεις ηθοποιοί, εκ των οποίων ένας άνδρας που ενσαρκώνει τη Μαρλέν. Ποιο ήταν το κίνητρο αυτής της επιλογής;
Όπως αναφέρθηκε παραπάνω, όλα τα έργα του Φασμπίντερ περιέχουν αυτοβιογραφικά στοιχεία. Στα Πικρά δάκρυα της Πέτρα φον Καντ, περισσότερο από κάθε άλλη δημιουργία του, οι χαρακτήρες και οι μεταξύ τους σχέσεις φαίνεται να ταιριάζουν πιο έντονα, στη ζωή του, η Πέτρα είναι μάλλον ο ίδιος ο σκηνοθέτης, ενώ η Κάριν ο ηθοποιός Γκύντερ Κάουφμαν και η Μαρλέν η σύντροφος του Φασμπίντερ με την οποία, σύμφωνα με όσους γνώριζαν, είχε την ίδια υποτακτική σχέση. Σε μια διαφορετική εκδοχή η Μαρλέν αντλεί στοιχεία από τον διευθυντή φωτογραφίας του, ο οποίος ήταν ο στενότερος και πιστότερος συνεργάτης του. Λαμβάνοντας υπ’ όψη τις συγκεκριμένες πληροφορίες, στη δική μας παράσταση η Μαρλέν φέρει την queer εκδοχή της. Έπειτα σκέφτηκα πώς αν ο Φασμπίντερ το 1971, περιγράφει τόσο γλαφυρά έναν ομοφυλοφιλικό έρωτα μεταξύ δύο γυναικών, το 2024 θα χαμογέλαγε με την επιλογή της queer Μαρλέν.
Ο έρωτας μπορεί να μετατραπεί σε παιχνίδι εξουσίας;
Ο έρωτας ΕΙΝΑΙ ένα παιχνίδι εξουσίας. Ο έρωτας, στην αρχική του μορφή, όταν το βασικό συστατικό του είναι το πάθος, «μοιράζει» ρόλους. Του κυνηγού και του θηράματος. Του κατακτητή και του κατακτημένου. Στη συνέχεια οι ρόλοι μπορεί να αντιστραφούν, το πάθος να καταλαγιάσει, η αγάπη να βρει δρόμο να ανθίσει. Ή και όχι… Θα δανειστώ πάλι μια φράση του Φασμπίντερ, αφού εκείνος έχει την τιμητική του σε αυτή τη συνέντευξη: «Δεν υπάρχει ανθρώπινη σχέση που να μην είναι εξουσιαστική»
Είστε παιδί δύο ηθοποιών. Η ενασχόλησή σας με την υποκριτική ήταν κατά κάποιο τρόπο μονόδρομος για εσάς; Θα μπορούσατε να ακολουθήσετε μία άλλη μορφή τέχνης;
Νομίζω πώς ήταν μονόδρομος να ασχοληθώ με την τέχνη σε κάποια μορφή της. Δεν ήταν πάντα ξεκάθαρο ποια θα ήταν αυτή και νομίζω πώς ακόμα και σήμερα δεν έχει ξεκαθαρίσει απόλυτα. Αγαπώ το θέατρο, το γνωρίζω και το ζω από μικρή, το ανακαλύπτω κάθε μέρα όλο και περισσότερο και το σπουδάζω ακόμα και σήμερα. Θα δανειστώ τη φράση της Κάριν, όταν γνωρίζει την καταξιωμένη σχεδιάστρια Πέτρα φον Καντ και η τελευταία την ρωτάει τι ονειρεύεται για τη ζωή της. Η Κάριν απαντάει: «Θέλω μια θέση σ’ αυτόν τον κόσμο. Ζητάω πολλά;» Έτσι κι εγώ, γνωρίζοντας και αγαπώντας το θέατρο από μικρή, συχνά αναρωτιόμουν αν υπάρχει και για μένα μια θέση στον κόσμο του θεάτρου.
Πώς είναι να είστε σκηνοθέτις στην Ελλάδα του 2024;
Σε κάθε επάγγελμα, που καθιερώθηκε ως ανδροκρατούμενο, «απαιτείται» από μια γυναίκα να έχει μια συγκεκριμένη συμπεριφορά. Κανείς όμως δεν ξέρει ποια είναι αυτή. Αν είναι αυστηρή: «τι κρίμα, μια γυναίκα να φέρεται σαν άνδρας», εάν δεν είναι: «φέρεται γυναικεία.» Και δημιουργείται η απορία; Τι ορίζει την γυναικεία επαγγελματική συμπεριφορά; Ή την αντρική; Στην τέχνη γενικά, οι οποιεσδήποτε διακρίσεις αμβλύνονται λόγω των συναισθημάτων που απορρέουν κατά τη διάρκεια της δημιουργίας της. Αυτό είναι το ευχάριστο κομμάτι. Το δυσάρεστο είναι, πώς ακόμα και στην Ελλάδα του 2024, υπάρχουν κάποιοι που θεωρούν όλους τους καλλιτέχνες «χομπίστες» κι όχι επαγγελματίες που βιοπορίζονται από τη συγκεκριμένη δουλειά. Κάτι κερδίζεις, κάτι χάνεις. Κρατάω την αισιοδοξία μου και πιστεύω πώς όλοι μαζί ως κοινωνία, κάνουμε βήματα μπροστά κι όχι πίσω.
Τι σας αποφορτίζει;
Οι φίλοι μου, το διάβασμα, η γυμναστική, η γειτονιά μου στην Κυψέλη και οπωσδήποτε οι βόλτες με την Αύρα, την όμορφη σκυλίτσα μου.
Τα μελλοντικά σας σχέδια;
Φυσικά υπάρχουν σχέδια και μελλοντικές προκλήσεις και θα πάρουν σάρκα και οστά, μόλις ολοκληρώσω το μεταπτυχιακό στο τμήμα Θεατρικών Σπουδών, που αυτό το εξάμηνο θα μπει σε προτεραιότητα.
Info
Τα πικρά δάκρυα της Πέτρα φον Καντ
Πρεμιέρα: 11 Οκτωβρίου
Τελευταία παράσταση: 15 Δεκεμβρίου
Ημέρες & ώρες παραστάσεων: Παρασκευή και Σάββατο στις 21:00/ Κυριακή στις 18:00
Διάρκεια: 100 λεπτά (χωρίς διάλειμμα)
Εισιτήρια: 18€( γενική είσοδος), 14€(φοιτητικό και άνω των 65), 10€ (ανέργων, ΑΜΕΑ και ατέλειες)
Προπώληση: more.com
Θέατρο ΕΛΕΡ
Φρυνίχου 10, Αθήνα
Η παράσταση πραγματοποιείται υπό την αιγίδα και με την οικονομική υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού.
Σχετικά Άρθρα
Google News