Κάθε καλοκαίρι, τα κύματα καύσωνα αυξάνουν τον κίνδυνο προβλημάτων που σχετίζονται με την έκθεση στον ήλιο και τις υψηλές θερμοκρασίες. Δύο όροι που συχνά συγχέονται είναι η ηλίαση και η θερμοπληξία. Αν και συνδέονται με τη ζέστη, δεν είναι το ίδιο. Η σωστή αναγνώριση των συμπτωμάτων και η έγκαιρη αντιμετώπιση μπορούν να αποτρέψουν σοβαρές επιπλοκές.
Ηλίαση: Όταν ο ήλιος γίνεται επικίνδυνος
Η ηλίαση προκαλείται από την παρατεταμένη έκθεση στον ήλιο, ιδιαίτερα όταν το κεφάλι και ο αυχένας μένουν απροστάτευτα. Πρόκειται για μια κατάσταση που οφείλεται κυρίως στην έντονη ηλιακή ακτινοβολία και μπορεί να εμφανιστεί ακόμη και αν η θερμοκρασία του περιβάλλοντος δεν είναι ακραία.
Συμπτώματα ηλίασης
- Έντονος πονοκέφαλος
- Ζάλη ή αίσθημα λιποθυμίας
- Ναυτία και εμετός
- Κόπωση και αδυναμία
- Ερυθρό και ζεστό πρόσωπο
- Αυξημένη θερμοκρασία σώματος
- Ευερεθιστότητα ή δυσκολία συγκέντρωσης
Στις περισσότερες περιπτώσεις, η ηλίαση αντιμετωπίζεται αποτελεσματικά εφόσον το άτομο μεταφερθεί άμεσα σε δροσερό περιβάλλον και ξεκουραστεί.
Θερμοπληξία: Μια επείγουσα κατάσταση
Η θερμοπληξία είναι η πιο σοβαρή μορφή θερμικής νόσου και αποτελεί επείγον ιατρικό περιστατικό. Εμφανίζεται όταν ο οργανισμός αδυνατεί να ρυθμίσει τη θερμοκρασία του και αυτή ξεπερνά συνήθως τους 40°C.
Δεν προκαλείται αποκλειστικά από την έκθεση στον ήλιο. Μπορεί να συμβεί και σε κλειστούς, ζεστούς χώρους ή κατά τη διάρκεια έντονης σωματικής δραστηριότητας σε υψηλές θερμοκρασίες.
Συμπτώματα θερμοπληξίας
- Πολύ υψηλή θερμοκρασία σώματος (πάνω από 40°C)
- Έντονη σύγχυση ή αποπροσανατολισμός
- Δυσκολία στην ομιλία
- Απώλεια συνείδησης
- Σπασμοί
- Ταχύς σφυγμός και γρήγορη αναπνοή
- Ζεστό, κόκκινο δέρμα (που μπορεί να είναι ξηρό ή πολύ ιδρωμένο, ανάλογα με την αιτία)
Χωρίς άμεση αντιμετώπιση, η θερμοπληξία μπορεί να προκαλέσει βλάβες στον εγκέφαλο, την καρδιά, τους νεφρούς και άλλα ζωτικά όργανα.
Ηλίαση ή θερμοπληξία; Οι βασικές διαφορές
Η σημαντικότερη διαφορά είναι η βαρύτητα της κατάστασης.
Η ηλίαση αποτελεί μια πιο ήπια μορφή θερμικής καταπόνησης, που συνδέεται άμεσα με την παραμονή στον ήλιο και συνήθως υποχωρεί με ξεκούραση, ενυδάτωση και δροσιά.
Η θερμοπληξία, αντίθετα, είναι μια απειλητική για τη ζωή κατάσταση, κατά την οποία ο οργανισμός χάνει τον μηχανισμό θερμορρύθμισης. Απαιτεί άμεση ιατρική βοήθεια και δεν αντιμετωπίζεται μόνο με ξεκούραση στο σπίτι.
Πρώτες βοήθειες
Σε περίπτωση ηλίασης
- Μεταφέρετε το άτομο σε σκιερό ή κλιματιζόμενο χώρο.
- Αφαιρέστε περιττά ρούχα.
- Τοποθετήστε δροσερές κομπρέσες σε μέτωπο, αυχένα και μασχάλες.
- Δώστε άφθονα υγρά ή ηλεκτρολύτες, εφόσον το άτομο έχει τις αισθήσεις του και δεν κάνει εμετούς.
- Αποφύγετε την επιστροφή στον ήλιο μέχρι να υποχωρήσουν πλήρως τα συμπτώματα.
Σε περίπτωση θερμοπληξίας
- Καλέστε αμέσως το 166 ή το 112.
- Μεταφέρετε το άτομο σε δροσερό σημείο.
- Ξεκινήστε άμεσα προσπάθειες ψύξης με βρεγμένες πετσέτες, δροσερό νερό ή ανεμισμό.
- Μην χορηγείτε υγρά εάν το άτομο έχει μειωμένο επίπεδο συνείδησης ή δεν μπορεί να καταπιεί με ασφάλεια.
- Παραμείνετε δίπλα του μέχρι να φτάσει η ιατρική βοήθεια.
Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο;
Ορισμένες ομάδες είναι ιδιαίτερα ευάλωτες στις υψηλές θερμοκρασίες:
- Βρέφη και μικρά παιδιά
- Ηλικιωμένοι
- Έγκυες γυναίκες
- Άτομα με καρδιολογικά ή αναπνευστικά νοσήματα
- Άτομα με σακχαρώδη διαβήτη
- Εργαζόμενοι σε εξωτερικούς χώρους
- Αθλητές που προπονούνται σε ζέστη
- Άτομα που λαμβάνουν φάρμακα όπως διουρητικά ή ορισμένα ψυχοφάρμακα
Πώς θα προστατευτείτε
Οι ειδικοί συνιστούν:
- Να αποφεύγετε την έκθεση στον ήλιο μεταξύ 11:00 και 17:00.
- Να πίνετε νερό τακτικά, ακόμη και χωρίς αίσθημα δίψας.
- Να φοράτε ανοιχτόχρωμα, ελαφριά ρούχα και καπέλο με φαρδύ γείσο.
- Να χρησιμοποιείτε αντηλιακό με υψηλό δείκτη προστασίας.
- Να προτιμάτε δροσερούς ή κλιματιζόμενους χώρους τις ώρες του καύσωνα.
- Να αποφεύγετε το αλκοόλ και τα βαριά γεύματα όταν επικρατούν πολύ υψηλές θερμοκρασίες.
- Να μην αφήνετε ποτέ παιδιά, ηλικιωμένους ή κατοικίδια μέσα σε σταθμευμένο αυτοκίνητο, ακόμη και για λίγα λεπτά.
Το σημαντικότερο μήνυμα
Η ηλίαση και η θερμοπληξία μπορούν να προληφθούν σε μεγάλο βαθμό με σωστή ενημέρωση και απλά μέτρα προστασίας. Αν τα συμπτώματα είναι έντονα, επιδεινώνονται ή υπάρχει σύγχυση, απώλεια συνείδησης ή πολύ υψηλός πυρετός, η άμεση ιατρική αξιολόγηση είναι απαραίτητη. Στη θερμοπληξία, κάθε λεπτό μετράει.
Διαβάστε επίσης
Γιατί ενώ κάνεις διατροφή δεν χάνεις κιλά; – Αυτοί είναι οι 7 λόγοι
Σχετικά Άρθρα
Google News