Οι άνθρωποι κλαίμε για πολλούς και διαφορετικούς λόγους. Κλαίμε από λύπη, από χαρά, από αγωνία, από θυμό ή ντροπή. Και όλοι γνωρίζουμε ότι «ένα καλό κλάμα» επιφέρει μια βαθιά ανακούφιση.



Η σύνδεση μεταξύ του κλάματος και της ανακούφισης την οποία προσφέρει μας την παρέχει η γέννηση ενός παιδιού. Οσοι παρίστανται περιμένουν με αγωνία για τη στιγμή κατά την οποία θα ακουστεί το κλάμα του μωρού, σημάδι ότι το παιδί είναι ζωντανό. Αυτό το πρώτο κλάμα του παιδιού θα φέρει το γέλιο στα πρόσωπα των ανθρώπων και την ανακούφιση στις καρδιές τους.

Είναι κακό πράγμα το κλάμα;

Ενώ τα δάκρυα είναι απαραίτητα για όλους κάποιοι άνθρωποι διδάχθηκαν να μην επιτρέπουν στον εαυτό τους να κλαίει. Κάποιοι, για παράδειγμα, δεν κλαίνε επειδή δεν θέλουν να χάσουν τον έλεγχο ενώ κάποιοι άλλοι επειδή έχουν μάθει ότι τα δάκρυα είναι «κακό πράγμα» που φανερώνει «αδυναμία».

Πολλοί γονείς στη διαπαιδαγώγηση των παιδιών τους χρησιμοποιούν φράσεις όπως: «Σταμάτα να κλαις γιατί αλλιώς θα σε κάνω πραγματικά να κλάψεις» υπονοώντας ότι ο λόγος που κλαίει το παιδί δεν είναι σημαντικός και «θα φάει ξύλο» ή κοροϊδεύουν το παιδί λέγοντας : «Μπουχου – μπουχου πόσο άσχημη γίνεσαι όταν κλαις» υπονοώντας ότι θα έπρεπε το παιδί να δώσει έμφαση στο «φαίνεσθαι» και όχι στο πώς νιώθει ή ακόμα και το κλασικό: «Οι άντρες δεν κλαίνε» που μεταφέρει το μήνυμα ότι τα δάκρυα είναι αυστηρά και μόνο γυναικεία υπόθεση.

Τι μπορεί να δείχνει το κλάμα μας;


Παρ΄όλο που είναι σημαντικό ως ενήλικες να αναπτύξουμε μια υγιή στάση κατά την οποία να μπορούμε να «σταματήσουμε» τα δάκρυα μας σε κάποιες περιστάσεις άλλο τόσο σημαντικό είναι να μπορούμε να επιτρέπουμε στον εαυτό μας να κλάψει ελεύθερα όταν βρίσκεται σε ένα ασφαλές περιβάλλον.

Τα δάκρυα μας επικοινωνούν σημαντικές πληροφορίες στους άλλους. Τα δάκρυα που τρέχουν ελεύθερα στα μάγουλά μας μπορεί να φέρουν κοντά μας τους οικείους μας που θα μας φερθούν με αγάπη, τρυφερότητα και συμπόνοια.

Ορισμένες φορές υπάρχει περίπτωση τα δάκρυα μας να εκνευρίσουν τους άλλους. Μια τέτοια ανταπόκριση μπορεί να είναι πολύ οδυνηρή καθώς η εμπειρία των δακρύων είναι μια εμπειρία σύνδεσης και όχι απομάκρυνσης.

Όταν επιτρέπουμε στον εαυτό μας να κλάψει και να αφεθεί σε «ένα καλό κλάμα», τότε οι βιοχημικές αλλαγές που γίνονται μέσα μας μας κάνουν να αισθανόμαστε καλύτερα. Σε ένα ψυχολογικό επίπεδο τα δάκρυα καταστρέφουν τα τείχη μέσα μας. Τα τείχη αυτά είναι οι άμυνες που χρησιμοποιούμε για «να μην νιώσουμε».

Όταν καταστραφούν αυτά τα τείχη τότε ερχόμαστε σε επαφή με τη δημιουργία. Η δημιουργία αυτή είναι πραγματοποιήσιμη όταν γινόμαστε ευάλωτοι, μόνο όταν δηλαδή «ραγίσει» η καρδιά μας. Τα δάκρυα έχουν την δύναμη μέσα από την υγρασία που παρέχουν να μας βοηθήσουν να «ξεκολλήσουμε» από το σημείο που βρισκόμαστε.

Μια αδιέξοδη σχέση τελειώνει μέσα σε ένα ποταμό δακρύων. Τα δάκρυα που κυλάνε όμοια με βροχή σβήνουν την οργή από μια ψυχή που «ζητά εκδίκηση» και την ελευθερώνουν επιτρέποντάς της να προχωρήσει.

Τι χάνεις κλαίγοντας;

Άλλοι άνθρωποι φοβούνται ότι θα «πνιγούν από τα δάκρυα τους». Κάτι τέτοιο συνήθως δεν συμβαίνει. Όταν κλάψουμε αυτό που χάνουμε είναι ο βαθμός του ελέγχου επί του εαυτού μας, κατάσταση η οποία σε κάποιους ανθρώπους φαντάζει επικίνδυνη.

Τέλος, άξια αναφοράς είναι τα «κροκοδείλια» δάκρυα. Ψεύτικες εκφράσεις πόνου που αντί να μας φέρουν κοντά στους άλλους μας απομακρύνουν. Γνωρίζουμε ότι τα κροκοδείλια δάκρυα δεν είναι τίποτε άλλο από χειριστικές συμπεριφορές που έχουν ως σκοπό να μας χειραγωγήσουν.

Όταν επιτρέψουμε στον εαυτό μας να κλάψει τότε συμβαίνουν οι αλλαγές που επιθυμούμε στη ζωή μας. Γιατί τα αληθινά δάκρυα μας κάνουν ένα μεγάλο δώρο. Μας επιστρέφουν πίσω στο σώμα μας. Μας επιστρέφουν πίσω στον εαυτό μας. Και στις σχέσεις που αξίζουν να διατηρούμε.

Νάνσυ Ψημενάτου

Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας
Συγγραφέας
Επόπτρια
facebook.com/nancypsimenatou

Προτεινόμενη βιβλιογραφία
Association for Psychological Science. (2008, December 19). Cry Me A River: The Psychology Of Crying. Science Daily. Retrieved October 13, 2019 from www.sciencedaily.com/releases/2008/12/081217123831.htm
Vingerhoets, A. J. J. M., & Bylsma, L. M. (2016). The riddle of human emotional crying: A challenge for emotion researchers. Emotion Review, 8, 207-217.

από Σοφία Κωστάρα