Εορτολόγιο: Το πανέμορφο όνομα που γιορτάζει σήμερα – Σε ποιους να ευχηθείτε

Σήμερα, Παρασκευή 16 Ιανουαρίου, σύμφωνα με το εορτολόγιο του 2026, η Εκκλησία τιμά τη μνήμη των:

• Η προσκύνησις της τίμιας αλύσεως του αγίου και ενδόξου αποστόλου Πέτρου.
• Μαρτύρων Ελασίππου, Μεσίππου και Πευσίππου των αυταδέλφων και Νεονίλλης (†161-180).
• Δάνακτος του αναγνώστου, εξ Αυλώνας Βορείου Ηπείρου.
• Νεομαρτύρων Δαμασκηνού του μοναχού και πρεσβυτέρου, του εν Γαμπρόβω Τυρνόβου (†1771) και
• Νικολάου του Μυτιληναίου.

Νηστεία – Επιτρέπεται το λάδι και ο οίνος

Την ονομαστική τους εορτή έχουν σήμερα οι:

• Δανάη, Δαν

* Το συγκεκριμένο όνομα τιμάται και σε άλλη ημερομηνία (Κυριακή 15 Δεκεμβρίου 2024).

Προσκύνηση της Τιμίας Αλυσίδας του Αγίου Αποστόλου Πέτρου

Σὴν προσκυνοῦντα Πέτρε σειρὰν τιμίαν,

Σειρὰς μακρᾶς λῦσόν με τῶν ἐγκλημάτων.

Σειρὴν προσκυνέω Πέτρου δεκάτῃ ἑνὶ ἕκτῃ.

Η σημερινή ημέρα είναι αφιερωμένη και στην προσκύνηση της Τιμίας Αλυσίδας με την οποία, σύμφωνα με τις Πράξεις των Αποστόλων, ο τετράρχης Ηρώδης έδεσε και φυλάκισε τον Απόστολο Πέτρο.

Όπως αναφέρει ο Ευαγγελιστής Λουκάς στο 12ο κεφάλαιο των Πράξεων, ο Πέτρος συνελήφθη κατά την περίοδο της εορτής των Αζύμων και κρατήθηκε στη φυλακή, δεμένος ανάμεσα σε δύο στρατιώτες, ενώ φρουροί επιτηρούσαν το κελί του. Τη νύχτα πριν οδηγηθεί ενώπιον του λαού, εμφανίστηκε Άγγελος Κυρίου, φώτισε το δεσμωτήριο και, αφού ξύπνησε τον Απόστολο, του είπε να σηκωθεί αμέσως. Τότε οι αλυσίδες λύθηκαν θαυματουργικά από τα χέρια του.

Η ιερή αυτή αλυσίδα διατηρήθηκε με ευλάβεια από Χριστιανούς ανά τους αιώνες και μεταφέρθηκε αργότερα στην Κωνσταντινούπολη, όπου φυλάχθηκε στον ναό του Αγίου Πέτρου, εντός της Μεγάλης Εκκλησίας, τόπο σύναξης και τιμής του Πρωτοκορυφαίου Αποστόλου.

Ἀπολυτίκιον

Ἦχος δ’.

Τήν Ῥώμην μή λιπών, πρός ἡμᾶς ἐπεδήμησας, δι᾽ ὧν ἐφόρεσας τιμίων Ἁλύσεων, τῶν Ἀποστόλων Πρωτόθρονε, ἃς ἐν πίστει προσκυνοῦντες δεόμεθα, ταῖς πρός Θεόν πρεσβείαις σου, δώρησαι ἡμῖν τό μέγα ἔλεος.

Κοντάκιον

Ἦχος β’. Τά ἄνω ζητῶν.

Ἡ πέτρα Χριστός, τήν πέτραν τῆς πίστεως, δοξάζει φαιδρῶς, τῶν μαθητῶν τόν πρωτόθρονον· συγκαλεῖ γάρ ἅπαντας, ἑορτάσαι Πέτρου τά θαύματα, τῆς τιμίας Ἁλύσεως· καί νέμει πταισμάτων τήν συγχώρησιν.

Έτερον Κοντάκιον

Ἦχος πλ. β’. Τὴν ἐν πρεσβείαις.

Τὸν Κορυφαῖον καὶ πρῶτον τῶν Ἀποστόλων, τῆς ἀληθείας τὸν ἔνθεον ὑποφήτην, Πέτρον τὸν μέγιστον εὐφημήσωμεν, καὶ τὴν αὐτοῦ ἐν πίστει, ἀσπασώμεθα, Ἅλυσιν, πταισμάτων τὴν λύσιν κομιζόμενοι.

Ελάσιππος, Μεσίππος και Πευσίππος και Νεονίλλη

Εις τον Πεύσιππον, Ελάσιππον και Μέσιππον.

Κἂν ὧσιν ἱππεῖς, κλήσεων σημασίᾳ,

Πεζοὶ τρέχουσι τρίδυμοι τρεῖς πρὸς φλόγα.

Εις την Νεονίλλαν.

Νεονίλλα γραῦς· ἀλλὰ πῦρ ἀνημμένον,

Ὥς πὲρ τις ἀκμάζουσα καρτερεῖ νέα.

Ήταν αδέλφια και κατάγονταν από την Καππαδοκία. Ήταν ειδωλολάτρες και το επάγγελμά τους ήταν να εξημερώνουν και να ιππεύουν άγρια άλογα. Η γιαγιά τους όμως, Νεονίλλη, ήταν χριστιανή. Με την συνεχή προσευχή της και την επιρροή που ασκούσε στα εγγόνια της κατόρθωσε να τα φέρει κοντά στο Χριστό. Όμως αυτή η αλλαγή στην πίστη δεν άργησε να γίνει γνωστή. Τους ασκήθηκαν πιέσεις για να αρνηθούν το Χριστό, αυτοί όμως ομολόγησαν με θάρρος τη πίστη τους. Για να τους βασανίσουν άναψαν τεράστιες φωτιές και τους οδήγησαν μπροστά στις φλόγες για να φοβηθούν. Οι άγιοι, όμως, ομολόγησαν με ακόμη περισσότερη δύναμη την πίστη τους. Τότε οι βασανιστές τους έριξαν στη φωτιά κι έτσι έλαβαν τον αμάραντο στέφανο του μαρτυρίου. Η γιαγιά τους όταν πληροφορήθηκε το μαρτύριο των εγγονών της δάκρυσε και παρακάλεσε τον Πανάγαθο Θεό να τελειώσει κι εκείνη την επίγεια ζωή της θεάρεστα.

Άγιος Δαμασκηνός νέος Ιερομάρτυρας

Χαρίζεταί σοι διά συκοφαντίαν,

Το μαρτύριον ω αθλητά Κυρίου.

Ο Άγιος Δαμασκηνός καταγόταν από το χωριό Γάμπροβο της επαρχίας Τυρνόβου της Βουλγαρίας. Ήλθε στο Άγιον Όρος, όπου μόνασε στο Σέρβικο μοναστήρι του Χιλιανταρίου και εκεί έγινε Ιερομόναχος.

Αργότερα οι Πατέρες του μοναστηρίου τον έστειλαν στην πόλη Σφιστόβι της Βουλγαρίας, όπου υπήρχε μετόχι της Μονής, με προοπτική να επιστρέψει σ’ αυτή αφού τελειώσει την αποστολή του στη Βουλγαρία, που ήταν η απόδοση των οφειλών ενός Τούρκου σ’ αυτόν για το μετόχι της Μονής. Αλλά ο κακόπιστος Τούρκος συκοφάντησε τον μάρτυρα, ότι είχε σχέσεις με μωαμεθανίδα γυναίκα. Και κοντά σ’ αυτό, βρήκε την ευκαιρία και άρπαξε την περιουσία του μετοχίου και τον ίδιο τον Δαμασκηνό έσυρε βίαια στον κριτή. Παρά τις αντιρρήσεις του κριτή, οι παριστάμενοι ψευδομάρτυρες πέτυχαν την θανατική του καταδίκη με αγχόνη. Παρά τις επίμονες προτάσεις των Τούρκων, να ασπασθεί τον Ισλαμισμό, για να γλιτώσει τη ζωή του, ο Δαμασκηνός παρέμεινε σταθερός στην πίστη του. Έτσι στις 16 Ιανουαρίου 1771 μ.Χ., δέχτηκε τον μαρτυρικό θάνατο με αγχόνη αφού πρώτα προσευχήθηκε.

Άγιος Νικόλαος ο εν Μυτιλήνη Νεομάρτυρας

Ο νεομάρτυρας αυτός δεν αναφέρεται από τους Συναξαριστές. Για πρώτη φορά γίνεται λόγος για τον νεομάρτυρα αυτόν από τον Χρυσόστομο Παπαδόπουλο. Δυστυχώς ο ιστορικός αυτός δεν αναφέρει την πηγή, που πήρε την πληροφορία αυτή. Αναφέρει σχετικά: «Κατὰ τὸ αὐτὸ ἔτος μαρτυρικῶς ἐτελειώθη ὁ Νικόλαος ὁ Μυτιληναῖος, τὴν δὲ 16 Ἰανουαρίου 1771 ὁ Ἱερομάρτυς Δαμασκηνὸς (βλέπε 16 Ιανουαρίου), ἁγιορείτης μοναχός…». Έτσι ο αντιθετικός σύνδεσμος «δέ», ενισχύει την άποψη ότι την ημερομηνία του μαρτυρίου του αγίου αυτού πρέπει να αναζητήσουμε σε άλλη εκτός της 16ης Ιανουαρίου. Με την επιφύλαξη αυτή και επειδή αρκέτες σύχρονες πηγές αναφέρουν σαν ημέρα του μαρτυρίου την 16η Ιανουαρίου, καταχωρούμε τον νεομάρτυρα Νικόλαο, την ημέρα αυτή.

Άγιος Δάναξ ο Αναγνώστης

Ἀφῃρέθης τὸ Δέλτα σὺν κάρᾳ Δάναξ.

Τμηθεὶς γὰρ ὤφθης οὐρανοκράτωρ ἄναξ.

Ο Άγιος μάρτυρας Δάναξ καταγόταν από την πόλη Αυλώνα του Ιλλυρικού (δηλαδή την Αλβανία) και ήταν αναγνώστης της Εκκλησίας εκείνης.

Όταν κάποτε όρμησαν μέσα στην Εκκλησία οι ειδωλολάτρες, ο Άγιος πήρε τα ιερά εκκλησιαστικά σκεύη και κειμήλια, για να τα διασώσει και να μην πέσουν στα χέρια των απίστων και τα βεβηλώσουν και τα διαφύλαξε σε τόπο οχυρό πέντε μίλια από την πόλη προς τη θάλασσα. Οι άπιστοι όμως τον συνέλαβαν και τον πίεζαν με κάθε τρόπο να θυσιάσει στο θεό Διόνυσο. Ο Άγιος όμως δεν υποχωρούσε στις πιέσεις, αλλά έμενε ακλόνητος και σταθερός στην πίστη του Χριστού. Τότε οι ειδωλολάτρες απέκοψαν την τίμια αυτού κεφαλή, το δε τίμιο λείψανο αυτόύ το έριξαν στη θάλασσα.

Όσιος Ρωμύλος ο Αγιορείτης και οι συν αυτώ Νέστωρ, Μαρτίνος, Δανιήλ, Σισώης, Ζωσιμάς και Γρηγόριος

Ο Όσιος Ρωμύλος γεννήθηκε στην πόλη Βιντίν. Ασκήτεψε στο Άγιον Όρος και ήταν μαθητής του Αγίου Γρηγορίου του Σιναΐτου (βλέπε 6 Απριλίου). Έζησε κατά τον 14ο αιώνα μ.Χ. και κοιμήθηκε οσίως με ειρήνη στη μονή Ραβάνιτσα της Σερβίας.

Όσιος Ονωράτος Αρχιεπίσκοπος Αρελάτης

Ο Όσιος Ονωράτος γεννήθηκε στη Λωραίνη και οι ομοεθνείς του τον ονόμαζαν Ληρώνη ή Πλανασία. Οι γονείς του ήταν εθνικοί. Σε νεαρή ηλικία ασπάσθηκε την ορθόδοξη πίστη και ήλθε στην Ανατολή, για να διδαχθεί τα πράγματα της μοναχικής πολιτείας. Αργότερα ήλθε στα νησιά των Λερίνων της Γαλλίας, όπου έκτισε το 375 μ.Χ., την μονή των Λερίνων, η οποία συνέβαλε τα μέγιστα στον εκχριστιανισμό της Προβηγγίας και άλλων τμημάτων της Γαλατίας. Χειροτονήθηκε Επίσκοπος της πόλεως Αρλ (Αρελάτης ή Αρελάτου), που βρίσκεται κοντά στη Μασσαλία της Γαλλίας και ήταν επισκοπική έδρα από τα μέσα του τρίτου αιώνα, αρχιεπισκοπή δε, από το 400 μ.Χ. μέχρι το 1801 μ.Χ.

Ο Όσιος Ονωράτος κοιμήθηκε με ειρήνη το έτος 429 μ.Χ., τη χρονιά που ο Αέτιος απέκρουσε στην πόλη της Αρελάτης τους Βησιγότθους.

Άγιος Μάξιμος της Τότμα

Ο Άγιος Μάξιμος γεννήθηκε το έτος 1565 μ.Χ. Ασκήτεψε στην Τότμα, στην περιοχή Βολογκντά της Ρωσίας και ήταν διά Χριστόν Σαλός. Κοιμήθηκε με ειρήνη το 1650 μ.Χ.

Η τοπική κοινωνία, άρχισε να τιμά τον Άγιο Μάξιμο από το 1715 μ.Χ. εξαιτίας των πολλών θαυμάτων που γινόντουσαν στον τάφο του.

Όσιος Φουρσάς

Δεν έχουμε λεπτομέρειες για τον βίο του Οσίου.

Διαβάστε επίσης:

Τραγικό τέλος στην εξαφάνιση του 25χρονου από το Μαρούσι – Βρέθηκε η σορός του στην Αγία Παρασκευή

Αιμίλιος Χειλάκης: «Το παιδί μέσα μου σήμερα γέρασε, το πήρες μαζί σου»