Ηλέκτρα Αποστόλου: Η «άγνωστη» αγωνίστρια της Εθνικής Αντίστασης και υπέρμαχος των γυναικείων δικαιωμάτων

ηλέκτρα-αποστόλου-η-άγνωστη-αγωνίσ

Η Ηλέκτρα Αποστόλου (1912 – 26 Ιουλίου 1944) ήταν στέλεχος της ΟΚΝΕ, της ΕΠΟΝ και του ΚΚΕ, αγωνίστρια της Εθνικής Αντίστασης και υπέρμαχος των δικαιωμάτων των γυναικών. Δολοφονήθηκε από την Ειδική Ασφάλεια το 1944 στην Αθήνα για την αντιστασιακή της δράση.

Από τον Κωνσταντίνο Μωραΐτη και την Άλκηστη Νικολαΐδη (ομάδα Sarkha)*

Πολλές φορές αναρωτιόμαστε τι δράση θα είχε σήμερα η Ηλέκτρα Αποστόλου. Καταλήγουμε στο ότι θα ίδρυε Φεμινιστικές και Queer συλλογικότητες σε διάφορα μέρη, με κοινό άξονα την ανάγκη των θηλυκοτήτων να μοιραστούν βιώματα καταπίεσης, σεξισμού και έμφυλης βίας, να αναζητήσουν συλλογικούς τρόπους διεκδίκησης του δικαιώματος στη ζωή, την ελευθερία και την αυτοδιάθεση και να επιδιώξουν να τρυπήσουν τις πατριαρχικές περιφράξεις των πόλεων. Και με αυτά τα μέσα άφοβα να υπάρχουν τόσο στη δημόσια σφαίρα, όσο και στον ιδιωτικό βίο, που συχνά εξελίσσεται σε μήτρα κακοποιητικών συμπεριφορών. Και να, οι δρόμοι έχουν γίνει λίγο πιο φούξια, γιατί πατήσαμε πάνω τους.

Οι σιωπές εκείνων που λείπουν είναι πιο φωναχτές, γιατί αυτές που μένουν πίσω κάνουν θόρυβο. Οι πληγές δε μένουν πάντα αγιάτρευτες, γιατί βρίσκουν φροντίδα.

Αν θέλουμε να διακρίνουμε σήμερα ένα καινούριο κύμα φεμινισμού, θα λέγαμε πως αυτό αναζητά την επέκταση των κοινωνικών ορισμών του φύλου και της σεξουαλικότητας. Λέξεις όπως «φεμινισμός» και «πατριαρχία» τα τελευταία χρόνια έχουν σταματήσει να είναι ταμπού, παρά τις συνεχιζόμενες αντιδράσεις ενός σκοταδιστικού μέρους της κοινωνίας που ακόμη τις θεωρεί «αγάμητες, αξύριστες και κρυφολεσβίες», χρησιμοποιώντας τους παραπάνω όρους υποτιμητικά ακόμη και σήμερα.

Σχετικά άρθρα: Ρωξάνδρα Στούρτζα, μια ιστορία αγάπης

– 10 βιβλία για την επανάσταση του 1821 που πρέπει να διαβάσεις!

Η Ηλέκτρα Αποστόλου είναι ένα δυνατό χαστούκι σε όλους αυτούς!

Η Ηλέκτρα Αποστόλου γεννήθηκε στην Αθήνα το 1912 και μεγάλωσε σε εύπορη αστική οικογένεια. Το 1926, σε ηλικία 14 χρόνων, οργανώθηκε στην Ομοσπονδία Κομμουνιστικών Νεολαίων Ελλάδος (ΟΚΝΕ), όπου διηύθυνε λίγα χρόνια αργότερα, το 1933, το τμήμα της εργαζόμενης νεολαίας της εφημερίδας της. Διετέλεσε επικεφαλής της ελληνικής αντιπροσωπείας στο Αντιφασιστικό και Αντιπολεμικό Συνέδριο των Γυναικών στο Παρίσι το 1935, υπεύθυνη της πανελλαδικής αντιστασιακής οργάνωσης “Ελεύθερη Νέα” και συντονίστρια αντιφασιστικών ομάδων που αποτελούνταν αποκλειστικά από γυναίκες. Έχοντας αναπτύξει σημαντική δραστηριότητα στην οργάνωση της αντιστασιακής πάλης του λαού, κατά τη δικτατορία του Μεταξά συνελήφθη και μεταφέρθηκε στις φυλακές Αβέρωφ. Αποφυλακίσθηκε το 1938 και συνελήφθη ξανά το 1939 ετοιμόγεννη. Μόλις επτά ημερών λεχώνα μεταφέρθηκε με το βρέφος στην εξορία, στην Ανάφη, απ’ όπου απέδρασε τον Αύγουστο του 1942. Στα τέλη Ιουλίου 1944, βρίσκεται πεταμένο στους δρόμους και παραδίδεται στο νεκροτομείο της Αθήνας μισοκαμένο και παραμορφωμένο απ’ τα βασανιστήρια το νεκρό κορμί μιας 32χρονης.

Η άτυχη γυναίκα είναι η Ηλέκτρα Αποστόλου, αγωνίστρια της Εθνικής Αντίστασης και υπέρμαχος των γυναικείων δικαιωμάτων. Λίγες μέρες νωρίτερα, την Τρίτη 25 Ιουλίου 1944, είχε συλληφθεί και μεταφερθεί στην Ειδική Ασφάλεια από Έλληνες δοσίλογους, συνεργάτες των Γερμανών. Βασανιστές και δολοφόνοι της Ηλέκτρας Αποστόλου είναι ο διοικητής της Ειδικής Ασφάλειας υποστράτηγος Αλέξανδρος Λάμπου, ο ανθυπασπιστής Ευσέβιος Παρθενίου και ο Μηνάς Καθρέπτης. Μάταια προσπαθώντας ν’ αποσπάσουν πληροφορίες για την αγωνιστική της δράση, την υποβάλλουν στο ξενοδοχείο Κρυστάλ, το διαβόητο κέντρο βασανιστηρίων, σε μια μαρτυρική ανάκριση μέχρι θανάτου.

“Εγώ όταν πιάνομαι, δεν νιώθω καμία ανησυχία για την απολογία μου, γιατί μόλις

περάσω εκείνα τα κατώφλια, βάζω στον νου μου πως δεν έχω πια μνήμη, δεν έχω

αυτιά, δεν έχω γλώσσα, δεν έχω μιας μέρας παρελθόν.”

– Ηλέκτρα Αποστόλου

Η Ηλέκτρα Αποστόλου πάλεψε με όλα της τα μέσα να εμπνεύσει στις γυναίκες σιγουριά για το δίκιο τους και ν’ αποδείξει ότι η απελευθέρωσή τους θα ήταν δυνατή μόνο μόνο με την ενεργό συμμετοχή τους στους κοινωνικούς αγώνες. Ο Δημοκρατικός Στρατός Ελλάδας όρισε το παράσημο “Ηλέκτρα Αποστόλου” ως την έξοχη τιμητική διάκριση γυναικείου ηρωισμού. Μετά την απελευθέρωση, το φθινόπωρο του 1945, οι τρεις εκτελεστές της Ηλέκτρας Αποστόλου και δεκάδων άλλων αγωνιστών καταδικάστηκαν σε ισόβια κάθειρξη, αλλά λίγους μήνες αργότερα αφέθηκαν ελεύθεροι στο πλαίσιο του εμφυλιακού κλίματος.

*Η παράσταση “Ηλέκτρα: μια σύγχρονη τραγωδία”, η αληθινή ιστορία της αγωνίστριας της Εθνικής Αντίστασης Ηλέκτρας Αποστόλου, μετά τη διεθνή της περιοδεία στο Λονδίνο, την Κρακοβία και το Βερολίνο, ανέβηκε απ’ την ομάδα Sarkha σε κείμενο της Έλενας Τριανταφυλλοπούλου τον Μάρτιο 2020 για δυο μόλις παραστάσεις στο θέατρο Σταθμός, πριν το γενικό lock down. Η παράσταση θα ανέβει εκ νέου, όταν το επιτρέψουν οι συνθήκες.

Σχετικά Άρθρα
%cf%86%ce%bf%ce%af%ce%b2%ce%bf%cf%82-%ce%b4%ce%b5%ce%bb%ce%b7%ce%b2%ce%bf%cf%81%ce%b9%ce%ac%cf%82-%ce%b4%ce%b7%ce%bc%ce%ae%cf%84%cf%81%ce%b7%cf%82-%ce%ba%ce%b1%cf%81%ce%b1%ce%bd%cf%84%ce%b60
Φοίβος Δεληβοριάς – Δημήτρης Καραντζάς ετοιμάζουν επιθεώρηση με αφορμή το 1821
%ce%b9%cf%83%cf%84%ce%bf%cf%81%ce%af%ce%b1-%cf%84%ce%b7%cf%82-%ce%b5%ce%bb%ce%bb%ce%ac%ce%b4%ce%b1%cf%82-%cf%84%ce%bf%cf%85-20%ce%bf%cf%8d-%ce%b1%ce%b9%cf%8e%ce%bd%ce%b1-%ce%bc%ce%b90
«Ιστορία της Ελλάδας του 20ού αιώνα»: Μια σειρά συζητήσεων από το ΠΙΟΠ
%ce%bf-%cf%80%ce%b1%cf%81%ce%ac%cf%86%ce%bf%cf%81%ce%bf%cf%82-%ce%ad%cf%81%cf%89%cf%84%ce%b1%cf%82-%cf%84%ce%bf%cf%85-%ce%bb%cf%8c%cf%81%ce%b4%ce%bf%cf%85-%ce%b2%cf%8d%cf%81%cf%89%ce%bd%ce%b1-%ce%b30
Ο παράφορος έρωτας του Λόρδου Βύρωνα για τον νεαρό Τζον Έντλεστον στη Λυρική
%cf%80%ce%b5%cf%81%ce%b9%ce%b7%ce%b3%ce%b7%ce%b8%ce%b5%ce%af%cf%84%ce%b5-%ce%b4%ce%b9%ce%b1%ce%b4%ce%b9%ce%ba%cf%84%cf%85%ce%b1%ce%ba%ce%ac-%cf%83%cf%84%ce%b7%ce%bd-%ce%ad%ce%ba%ce%b8%ce%b5%cf%830
Περιηγηθείτε διαδικτυακά στην έκθεση «Ίων Δραγούμης: Στο Μεταίχμιο Ανατολής και Δύσης»
%ce%b1%ce%bd%cf%84%ce%b9%ce%bc%ce%b5%cf%84%cf%89%cf%80%ce%af%ce%b6%ce%bf%cf%85%ce%bc%ce%b5-%cf%84%ce%b7%ce%bd-%ce%b5%cf%80%ce%b1%ce%bd%ce%ac%cf%83%cf%84%ce%b1%cf%83%ce%b7-%cf%83%ce%b1%ce%bd0
«Αντιμετωπίζουμε την Επανάσταση σαν το καλό σαλόνι του σπιτιού μας. Το κρατάμε κλειστό και το ανοίγουμε μόνο στις γιορτές»
%cf%84%ce%b1-%ce%bb%ce%ac%ce%b2%ce%b1%cf%81%ce%b1-%cf%84%ce%bf%cf%85-%cf%83%ce%ae%ce%bc%ce%b5%cf%81%ce%b1-%cf%83%ce%b5-%ce%bc%ce%af%ce%b1-%ce%ad%ce%ba%ce%b8%ce%b5%cf%83%ce%b70
Τα λάβαρα του σήμερα σε μία έκθεση

Ακολουθήστε μας στο Google News
και ενημερωθείτε πρώτοι για τα νέα άρθρα του